Foto: Mara Cozar

Hai unha enorme xustiza poética no feito de que fose unha serie de televisión a que internacionalizou o talento de actor de Morris. Porque a televisión foi a que o fixo en Galicia un rostro máis coñecido que o home do tempo cando o home do tempo era Mariano Medina. Como tantos, antes diso, Morris aspirou o veleno do teatro. Con vinte anos interpretaba Fernando Arrabal coa súa compañía Artello, cando Arrabal era un roxo perigoso e aínda non o home bébedo do milenarismo ou o tipo que escribía cartas de amor a José María Aznar. Pois Morris, con vinte anos, interpretaba sobre as táboas a Aristófanes, a Ionesco ou a Méndez Ferrín, moito antes de que existise o Centro Dramático Galego. Isto é que, como tantos –como o seu amigo Ernesto Chao— foi primeiro de nada un actor pura raza, corenta anos antes de Netflix. Morris fixo shakespeares e molieres antes de recalar nesas series que humanizaban a orwelliana TVG. En cinema, de entre a xa ampla nómina de personaxes que protagonizou con directores como Fernando León, Antonio Hernández, Daniel Monzón ou o noso Alfonso Zarauza, hai un traballo de Antonio Durán que a min me chegou especialmente. Trátase dun filme que, seguramente verían tantos espectadores como os que asistían ás montaxes teatrais de Artello. Pero a min o rexistro de Morris en El mundo que fue y el que es, do tan vocacionalmente minoritario como interesantísimo Pablo Llorca, paréceme soberbio. É un deses personaxes dunha clandestinidade comunista á que o cinema español condenou á inexistencia. Sería necesario que esa película de Llorca fose revisada pola súa coraxe na defensa dunha postura intransixente coas rodas de muíño da santa Transición. E para atopar unha das máis valiosas interpretacións de Morris no cinema español. Fascíname tamén o personaxe do noso premiado en Pieles, de Eduardo Casanova. Na irregularidade desa opera prima de Casanova hai un personaxe, ese individuo parafílico e pederasta, que o actor é capaz de dotar de humanidade insólita. Tras ver esa presenza indeleble de Morris, pensei que a súa capacidade para embocar personalidades patolóxicas me lembraba a de Richard Attenborough no Estrangulador de Rillington Place, unha das pezas mestras do tríptico de Richard Fleischer sobre a psicopatía criminal. E agora chegou o pai de todos os charlíns. E, en efecto, Morris, en Fariña mete o mundo no peto porque nesa sensacional composición súa asistimos ao seu virtuosismo para acariñar a banalidade do mal. Por iso, intuímos que haberá moitos máis charlíns e outros seres de moito perigo na carreira do noso homenaxeado que –non esquezan— xa foi actor de culto naquela transgresión con lugar de honra no cinema galego que é A matanza caníbal dos garrulos lisérxicos.


José Luis Losa
Director de Cineuropa